Ở giữa đám đông

Tôi đến Phnom Penh một mình, trên chuyến xe buýt đường dài chật khách. Ngồi cạnh tôi là một người ngoại quốc to lớn và xa lạ. Suốt chặng đường, cả hai đều chìm quá sâu vào những suy nghĩ, cảnh vật, thế giới riêng biệt, đến nỗi chẳng thèm đưa mắt nhìn nhau, chỉ khẽ gật đầu chào lúc lên xe và lúc xuống.

Đã đến nơi, trong tôi bỗng ắp đầy những cảm xúc khó tả, như khi ta nếm một ly cocktail pha trộn sự thích thú khám phá, hào hứng,với chút lo lắng và cả sự tĩnh lặng tuyệt đối của nỗi cô đơn quá riêng tư để có thể chạm vào. Tôi đi một mình qua những con phố lớn và nhỏ, ngắm nghía cuộc sống của cả Lexus và than củi. Ở cái nơi mà những đồng đô-la lẻ chạy rất nhanh qua những bàn tay lam lũ, những anh chàng lái túc túc vui tính mặt trần gió bụi luôn trực sẵn mỗi góc đường, những cô gái gầy gò, nhỏ thó, cổ hằn gân xanh, tóc vàng váy ngắn mời chào khách làng chơi dọc phố và những quán ăn thơm thơm khăm khẳm mùi mắm cá sống, tôi thấy mình vừa như đang đi ở giữa Sài Gòn nóng và nhanh, lại vừa như lạc giữa những mùi vị và âm thanh xa lạ.Và một mình ở thành phố nửa xa lạ, nửa quen thuộc ấy, tôi bắt đầu nhấm nháp niềm vui sướng của một kẻ cô đơn.

Ngồi gác chân trong quán ăn nhỏ giữa PhomPenh nắng bụi, tôi nhâm nhi món Loclac với một chai bia Angkor vừa gọi, bỗng nghe giọng nam trầm vọng xuống từ tầng hai của quán ăn: “Chiều một mình trên phố, âm thầm nhớ nhớ tên em, có khi nắng khuya chưa lên, để một loài hoa chợt tím…”. Thì ra, ngay cả khi tôi cố tình lôi mình khỏi cuộc sống quen thuộc hàng ngày, vứt vào giữa một nơi hoàn toàn xa lạ, thì cơ hội gặp lại một bài hát, một kỷ niệm vẫn rất đầy và nặng. Đã từng có một lần, sau cả ngày lang thang khắp những bảo tàng ở Tokyo, khi đi trong đường hầm từ ga tầu điện ngầm Shiodome về khách sạn, tôi nghe được giai điệu bài “Người yêu dấu ơi” mà Ngọc Tân vẫn hát. Chân tôi chững lại, và mắt bắt gặp ánh mắt của ông già bán đĩa dạo dưới đường ngầm, ánh mắt tha thiết của người chìm vào thế giới của những mối tình đã mất, của bản nhạc đã gắn thành máu thịt của mình. Cả hai chúng tôi đều là những kẻ cô đơn giữa đường ngầm nhà ga chật cứng người đi lại.

Con người sinh ra đã cô đơn và chết đi cũng vậy. Nhưng khi còn sống, không ai có thể có được sự cô đơn tuyệt đối, tách rời tuyệt đối những kỷ niệm, tiềm thức bên trong, tách rời khỏi gió, nước, cây xanh, biển thẫm, và đồng loại quanh mình. Khi sinh ra, sự cô đơn của ta được phủ mờ dần bằng hơi ấm của gia đình, bị che khuất bởi lòng hăm hở  khám phá thế giới xung quanh, bị chìm lấp trong khát vọng được khẳng định mình giữa trăm nghìn đồng loại. Để rồi khi qua tuổi bốn mươi, hụt chân bước xuống bên kia dốc của cuộc đời, ta nhận ra rằng vẫn có ranh giới, tuy mỏng manh nhưng bền vững, giữa cái tôi đơn độc và cái chung ồn ào vội vã.

Cô đơn, xét ở khía cạnh nào đó, là trở lại với cái tôi sâu kín và riêng biệt của mình, trung thực, ân cần nhìn lại bản thân con người mình để yêu thương nó nhiều hơn, cũng như chấp nhận cuộc đời đang cuồn cuộn xoay vần ngoài kia dễ dàng hơn. Cô đơn, là cái góc riêng ta ngồi suốt bao năm nơi quán quen, đường cũ, nhìn cuộc đời đi qua, khi vùn vụt, lúc chậm rãi thảnh thơi, di tay vẽ trên bàn gỗ cà phê hình hài ranh giới mỏng manh giữa cái thế giới sâu kín trong lành và tĩnh lặng bên trong và tiếng  người đời cười nói, mua bán, mặc cả, mưu mánh bên ngoài. Vì thế, ta sẽ chẳng bao giờ hạnh phúc, nếu còn sợ hãi sự cô đơn hay sợ hãi đám đông, cũng như chẳng thể có sự hòa nhập tuyệt đối giữa cái tôi và cái chung kia được.

Ngày mai, các bạn tôi sẽ đổ về Phnom Pênh dự hội, và tôi sẽ lại là một tôi ở giữa đám đông.

Phạm Việt Hà

Đêm 7 tháng 3 năm 2012

Advertisements